مقاله دانلود c (3371)

بررسی نمونه های مشابه24
1- موزه فرش ایران25
ویژگی‌ها25
2- موزه وین26
3- موزه بریتانیا27

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

بخش‌های اصلی موزه بریتانیا عبارتند از28
4-موزه لوور30
فصل سوم:33
مبانی نظری طرح33
تاریخچه موزه34
اهداف موزه34
وضعیت موزه ها بعد از انقلاب در ایران41
معماری موزه41
فضاهای معماری موزه46
پشتوانه46
حجم47
فضای واقعا عمومی48
فصل چهارم:49
بسترطرح ومطالعات سایت49
وضعیت اقتصادی50
بررسی وضعیت اقلیمی استان ایلام50
آب و هوای منطقه50
پراکندگی بارش در استان ایلام53
دمای هوا در استان ایلام54
میزان بارندگی54
روزهای یخبندان54
بادها مسلط54
رطوبت نسبی55
ادبیات قومی استان55
صنایع دستی56
دشتها58
باد65
بادهای محلی65
ضوابط طراحی ساختمان67
جهت ساختمان67
شکل ساختمان68
نحوه استقرار ساختمان69
رابطه فضاهای پر و خالی69
شکل- تناسبات و محل استقرار حیاط‌ها70
ویژگی بام‌ها70
شکل و محل قرارگیری ایوان‌ها70
نحوه استقرار فضاها وابسته71
ابعاد و تناسبات فضاهای بسته72
جداره‌های باز72
فصل پنجم:73
استانداردها و ریز فضاها73
موازین طراحی موزه74
1- فضای فیزیکی موزه75
2- تالار نمایش76
3- تالار ورودی77
4- نور در تالارهای نمایش77
5- دیوارها و سقف‌پوش تالارها78
6- مراکز جانبی موزه78
7- کتابخانه و مرکز اسناد79
8- انبار مخزن79
9 – کارگاه79
10- آزمایشگاه79
11- چایخانه و تریا79
12- بخش اداری، فنی و تأسیسات80
13- تجهیزات فنی تأسیسات موزه80
14- سیستم تهویه80

15- آسانسور و بالابر81
16- فضاهای عمومی81
الف) ورودی و کلید81
ب) سالن انتظار81
ج) راهروها82
د) سرویس بهداشتی82
ذ) فضای اداری82
17- صحنه82
الف) انواع صحنه‌ها83
ب) فضای پشت و کنار صحنه83
ج) پرده صحنه83
ذ) کنترل نور و صدا84
ر) جایگاه شنوندگان84
ز) حرکت در سالن‌ها84
18- گالری‌ها85
19- پارکینگ‌ها86
ضوابط و استانداردها86
الف) سیستم خنک‌کننده88
ب) سیستم‌های هواسازی گرم89
ج) سیستم تأمین آب گرم89
د) عایق‌بندی تأسیسات89
ه) کانال‌های انتقال دهنده هوا89
و) تأسیسات جانبی90
استانداردها91
گالری ها91
آمفی92
کتابخانه93
اداری94
پژوهشی94
آموزشی95
انبار95
پارکینگ95
تاسیسات96
عرصه معرفی98
عرصه اداری شامل دو حوزه مختلف می باشد100
عرصه پژوهشی101
عرصه آموزشی101
عرصه خدمات رفاهی و عمومی101
عرصه خدمات پشتیبانی102
فصل ششم:107
سیرتکوین ایده وروند طرح107
موقعیت سایت108
تحلیل سایت109
روند تکوین حجم110
فصل هفتم :113
آلبوم نقشه ها وتصاویر مربوط113
منابع و ماخذ114
چکیده
هدف اولیه از پیدایش موزه‌ها به مفهوم نوین و به روش شناخته شده امروزی ایجاد مکانهایی برای نگهداری اموال شخصی و یا ثروت‌های صرفاً ملی بوده است. اشتیاق به گردآوری اشیاء زیبا، گرانبها و کمیاب و یا صرفاً غریب امری است که ریشه در نهاد و سرشت آدمی داشته و دارد.موزه‌ها به عنوان مؤسساتی در جوامع نوین وظیفه دارند اشیائی را که به لحاظ ارزش فرهنگی‌شان گرامی داشته می‌شوند را نگهداری نموده و تا سرحد امکان از ویرانی و زوال مصون بدارندو جمعی سازمان یافته‌اند که از گنجینه‌هایشان در جهت اهداف فرهنگی استفاده شودهمچنین موزه ایجاد تسهیل تماس مستقیم بین فرد و شیء است خواه فرد یک کودک دبستانی باشد یا یک بزرگسال و خواه شیء با علوم طبیعی و یا یک متنوع عرشه شده در تالار تاریخچه علوم و فنون با شهر و یا یک اثر هنری.حال بی‌مناسبت نیست که هر چند فشرده و با نگرشی الهی به موزه نگریسته و جایگاه و منزلت آن در جهان‌بینی اسلامی مورد مطالعه قرار دهیم بنابراین به قرآن روی آورده و شیوه برخورد آن را با حوادث تاریخی و آثار باقی‌مانده از پیشینیان را بررسی نمائیم. مشاهده می‌کنیم .
مقدمه
نقش حیاتی موزه ها در جوامع بشری نقشی بدیع، ماندگار و مروج ناب ترین پدیده های فرهنگی است. موزه ها از معدود مراکز حفظ یادگاران نسل گذشته و در حقیقت فرزندان هنر و تاریخ هستند. هر یک از این اشیا در عین بی زبانی به هزار زبان سخن می گویند، زیرا اسناد معتبری از هنر، فرهنگ و تاریخ را ارایه می دهند.میتوان گفت که موزه مقیاس شعور و میزان عقول و درجه افهام، اصناف وآیینه ادراک گذشتگان است. مشکلات لاینحل در اینجا حل می شود وشاهدی برای معلومات تاریخی شهود ارائه می گردد
فصل اول:
تعاریف وکلیات
تعریف موزه
تاکنون هیچ تعریفی تئوری جامعی برای این که مشخص کند موزه چگونه مکانی است ابراز نگردیده است ابتدا این بدان معنا نیست که هیچ‌گونه درک صحیحی از اینکه موزه چیست وجود نداشته باشد زیرا موزه‌هایی که ساخته شده‌اند و طرح‌هایی که به وسیله طراحان مختلف عرضه گشته‌اند هر کدام خودگویای این مطلب است که موزه بدون تعریف خاصی بتواند بطور جامع در مورد کلیه موزه‌ها صادق باشد می‌تواند بوجود آید و هر موزه‌ای شکل خاص خود را یافته و در دسترس عموم قرار گیرد.
تعریف لغوی موزه
این واژه که زبان لاتین و از کلمه موزن بوده و به معنی مجلس فرشتگان الهام فصل، مشتق شده است. توسط گیوم و در واژه نامه‌اش به نام، فرهنگ یونانی لاتین به عنوان مکان وقف شده به فرشتگان الهام فصل و مطالعه که در آن آدمی به مقوله‌های اصیل می‌پردازد تعریف گشته است.
تعریف موزه از فرهنگ لغت عمید: مجموعه آثار باستانی، عبارتی که آثار باستانی در آنجا نگهداری یا به معرض نمایش گزارده می‌شود. در یونان قدیم نام‌ محلی بوده که در آنجا به مطالعه صنایع و علوم می‌پرداختند و نیز نام تپه‌ای بوده در آتن که در آنجا عبادتگاه و محل مخصوص برای چندین تن از خداییان خود ساخته بودند.
تعریف اصطلاحی موزه
موزه محل غیرانتفاعی است که اهداف آموزشی داشته و به وسیله جمعی مشخص اداره می‌شود. از جمله وظایف اصلی هر موزه جمع‌آوری و نگهداری آثار است.
هدف اولیه از پیدایش موزه‌ها به مفهوم نوین و به روش شناخته شده امروزی ایجاد مکانهایی برای نگهداری اموال شخصی و یا ثروت‌های صرفاً ملی بوده است. اشتیاق به گردآوری اشیاء زیبا، گرانبها و کمیاب و یا صرفاً غریب امری است که ریشه در نهاد و سرشت آدمی داشته و دارد.
موزه‌ها به عنوان مؤسساتی در جوامع نوین وظیفه دارند اشیائی را که به لحاظ ارزش فرهنگی‌شان گرامی داشته می‌شوند را نگهداری نموده و تا سرحد امکان از ویرانی و زوال مصون بدارند.
موزه‌ها جمعی سازمان یافته‌اند که از گنجینه‌هایشان در جهت اهداف فرهنگی استفاده شود.
هدف نمایش
ایجاد تسهیل تماس مستقیم بین فرد و شیء است خواه فرد یک کودک دبستانی باشد یا یک بزرگسال و خواه شیء با علوم طبیعی و یا یک متنوع عرشه شده در تالار تاریخچه علوم و فنون با شهر و یا یک اثر هنری لذا باید در نظر داشت که:
اولاً: موزه وسیله نمایش اشیاء است نه اشیاء وسیله نمایش موزه.
ثانیاً: آنچه مسلم است موزه تنها وسیله ارتباطی عینی نیست بلکه هدف اساسی آن ابقاء تأثیر فرهنگی و هنری و ایجاد رابطه بصری از طریق برخورد مستقیم با اشیای دو بعدی به صورت رویاروی یک جهت با اشیاء سه بعدی از راه برخورد چند جهت است.
موزه در بینش اسلامی
در اینجاست بی‌مناسبت نیست که هر چند فشرده و با نگرشی الهی به موزه نگریسته و جایگاه و منزلت آن در جهان‌بینی اسلامی مورد مطالعه قرار دهیم بنابراین به قرآن روی آورده و شیوه برخورد آن را با حوادثتاریخی و آثار باقی‌مانده از پیشینیان بررسی نمائیم. مشاهده می‌کنیم که قرآن این کتاب همیشه جاوید و اموزنده سرگذشت اقوام و ملل گذشته را به تکرار بازگو نموده و از آثار برجای مانده‌شان که خود موزه است.
شورای بین‌المللی موزه‌ها
طبق آخرین آمار که در اجلاس آیکوم در ملبورن اعلام شده در جهان و در حال حاضر حدود 50000 موزه مشغول فعالیت هستند. یعنی بطور میانگین در هر کشور حدود 330 موزه.
انواع موزه ها
موزه تاریخ و باستان شناسی
دید تاریخی دارند و بیانگر سلسله ها و دوره های تاریخی هستند. بیشتر این آثار بر اثر کاوش های باستان شناسی به دست آمده اند و بیانگر فرهنگ و تمدن گذشته و تلفیق کننده علم، هنر و دانش یک ملت یا یک قوم هستند. چنین موزه هایی مادر نیز نامیده می شوند.موزه ملی ایران (ایران باستان) موزه ملی” ورسای” در فرانسه و موزه تاریخ در واشنگتن از این نوع هستند
.
موزه فضای باز
با ایجاد این نوع موزه ها می توان به معرفی یافته ها و داده های مهم باستان شناسی کمک بزرگی نمود. زمانی که کاوش علمی باستان شناسی منجر به نتایج مطلوب و کشف آثار ارزشمند غیر منقول می شود و قابل انتقال به موزه ها نیست، با فراهم آوردن شرایط و امکانات لازم، مکان مورد نظر را جهت بازدید عموم مهیا می نمایند. این امر در اصطلاح به موزه فضای باز مشهور است. از جمله این موزه ها می توان به تخت جمشید در شیراز و محوطه تاریخی هگمتانه در همدان اشاره نمود.
این موزه ها در دیگر کشورها مانند چین، یونان و برخی از کشورهای اروپایی نیز معمول است. در استان خراسان محوطه تاریخی ” بندیان” در گز که دارای گچ بری های بسیار زیبایی از دوره ساسانیان است و همچنین محوطه تاریخی ” شادیاخ” نیشابور می توانند مکان مناسبی برای این امر باشند.

موزه های مردم شناسی
فرهنگ، آداب و رسوم، اعتقادات، پوشاک و سنن اجتماعی حاکم بر جامعه را نشان می دهند. موزه مردم شناسی تهران و حمام گنجعلی خان کرمان از این نوع هستند.
کاخ موزه ها
بنا یا اثر تاریخی هستند که از گذشتگان به دست ما رسیده و بیانگر وضعیت و نحوه زندگی صاحبان آن است . ممکن است در این بنا اشیای تاریخی و نیز آثار هنری از جمله نقاشی روی دیوار، کچ کاری و … وجود داشته باشد. کاخ موزه ها معمولاً در مراکز حکومتی به وجود می آیند. هدف از تأسیس این موزه ها به نمایش گذاشتن اثر و بنای تاریخی و نیز عبرت آموزی است. مجموعهکاخ های سعدآبادتهران و باغ ملک آباد مشهد از این نوع موزه ها هستند.
موزه های هنری
انواع هنرهای تجسمی وتزیینی که از زیبایی شناسی بالایی بر خوردارند را به نمایش درمی آوردند و معمولأ بازدید کنندگان زیادی نیز دارند. موزه هنرهای زیبا در تهران و موزه هنرهای تزیینی در اصفهان از این نوع هستند.
موزه علوم و تاریخ طبیعی
تجربه های علمی بر اساس شواهد و وسایل تاریخی- طبیعی را که در بر گیرنده گونه های مختلف گیاهی به ویژه جانوان است را به نمایش می گذارند. موزه تاریخ طبیعی اصفهان و موزه علوم و تاریخ طبیعی مشهد از این نوع هستند.
موزه های محلی یا منطقه ای
بیانگر و نمودار فرهنگ یک منطقه و یا یک محله ی خاص هستند و صرفأ آثار و اشیای تاریخی همان منطقه را به نمایش می گذارند.موزه شوش، تخت جمشید و موزه توس در خراسان از این نوع هستند.
موزه های سیار
برای پیشبرد سریع اهداف فرهنگی و به دلیل عدم امکانات موجود در مناطق و شهرهای محروم شکل می گیرند. این موزه ها فرهنگ های گوناگون را در مکان های مختلف در معرض دید عموم می گذارند. اگر به این نوع موزه ها توجه کافی شود، بسیار تأثیر گذار خواهند بود.
پارک موزه ها
به دلیل داشتن ابعاد گوناگون علمی و فرهنگی و جاذبه های تفریحی و آموزشی از اهمیت زیاد برخوردارند، چرا که مسایل زیستی و طبیعی را از نزدیک برای مردم به نمایش می گذارند.ویژگی مهم این موزه ها این است که عموم مردم می توانند از دیدن آنها بهره مند شوند. در ایران ایجاد پارک موزه سابقه ندارد ولی در کشورهایی مانند چین و کره شمالی مرسوم است.
مکان های فرهنگی، ملی و تاریخی چون آرامگاه فردوسی در مشهد، آرامگاه عطار و خیام در نیشابور می توانند مکان مناسبی برای این منظور باشند.
موزه های نظامی
روند تاریخی انواع سلاح های نظامی و جنگی را در معرض دید همگان قرار می دهند. این نوع اشیا شامل لباس های نظامی رزمی، اسلحه و دیگر وسایل رزمی هستند.
موزه های اندیشمندان (خانه هنرمندان)
برای ارج نهادن به هنرمندان، نویسندگان، مخترعان و مفاخر جامعه، معمولأ پس از درگذشتشان در خانه شخصیشان پدید می آید و در بر گیرنده ی وسایل شخصی، وسایل کار و آثار ایشان است . این موزه ها بیشتر در کشورهای اروپایی مرسوم است.خانه شکسپیر نویسنده مشهور انگلیسی و ادیسون مخترع برق در آمریکا از این نوع است. در ایران هم خانه بزرگ مرد موسیقی “استاد ابوالحسن صبا” تبدیل به موزه شده و در برگیرنده تابلوهای نقاشی، تألیفات و اموال شخصی وی است.
فصل دوم:
بررسی نمونه های مشابه
1- موزه فرش ایران
این موزه در روز 22 بهمن سال 1356 افتتاح شد. طبقه همکف این موزه برای نمایش دائمی 150 قطعه فرش طبقه دوم آن برای برگزاری نمایشگاه‌های موردی و فصلی در نظر گرفته شده است. هدف از تشکیل این موزه را می ‌توان پژوهشی در سوابق تحصیلات و کیفیت تاریخی هنر و صنعت فرش خاصه فرش ایران دانست. این موزه شامل محصولاتی از قبیل گلیم می‌شود.
ویژگی‌ها
مجموعه موزه فرش ایران شامل باارزش‌ترین نمونه‌های قالی ایران از قرن نهم هجری تا دوره‌ معاصر است و از صنایع غنی تحقیق برای پژوهشگران و هنردوستان به شمار می‌آید. معمولاً حدود 135 تخته از شاهکارهای قالی ایران، بافت مراکز مهم قالی‌بافی مانند کاشان، کرمان، اصفهان، تبریز، خراسان، کردستان، و جز آنها در تالار طبقه همکف به معرض نمایش گذاشته می‌شود و در کتابخانه موزه حدود 3500 جلد کتاب به زبان‌های فارسی، عربی، فرانسه و انگلیسی و آلمانی در اختیار هند و به طور کلی و کتابهایی در زمینه مذهب، هنر و ادبیات ایران در کتابخانه موزه موجود است. در کنار کتابخانه کتاب‌فروشی موزه نیز مشغول بکار است. همچنین برای استفاده از بازدیدکنندگان موزه، فیلم‌ها و اسلایدهایی در زمینه قالی‌بافی و گلیم و هنرهای دستی ایران در سالن نمایش موزه به نمایش در می‌آید.
بعد از انقلاب با اشغال فرش‌های نفیس و موزه‌ای از کاخ‌های سعدآباد و نیز سازمان‌ها، ارگان‌ها و نهادها و جمع‌آوری مجموعه‌های جدید فعالیت موزه بیشتر بر نگهداری و مرمت فرش، برگزاری نمایشگاهها و پژوهش در زمینه سوابق تاریخی سیر تحول و ارتقای کیفیت فرش معطوف گشته است، این موزه شامل دو تالار برای نمایش قالی و گلیم- کتابخانه و بخش مرمت است و زیر نظر سازمان میراث فرهنگی وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی اداره و تأمین است. انواع قالی‌ها با طرح‌های هندسی و ذهنی بافت عشایر قالی‌های مناطقی چون آذربایجان- کرمان- خراسان و کاشان کپی قالی‌های معروف چون پازیریک و شیخ صفی، قالی‌های کهن و قدیم‌ترین قالی موجود در ایران قالی سنگشو، همراه با مجموعه نفیس از فرشهای سایر کشورها و زیراندازهای دیگری چون گلیم، گبه، جاجیم و … هر بیننده‌ای را مجذوب خود می‌کند. ساختمان موزه فرش ایران با معماری ویژه و نمای بیرونی شبیه به دار قالی در ضلع شمال غربی پارک لاله بنا شده است.
2- موزه وین
موزه وین یک موزه عمومی و شهری است که دارای نمایشگاه‌ها و بخش‌های متفاوت و متعددی است، در این موزه از تاریخ شهر تا هنر و فرهنگ‌ها مدرن از اولین روزهای تأسیس این موزه به نمایش در می‌آید.
موزه وین که تنها محل نگهداری آثار هنری می‌باشد بلکه تمامی مراحل شکل‌گیری این آثار از ابتدا تا انتها و یا مراحلی که این آثار طی می‌کند تا خلق شود و به موزه برسد را مورد بررسی قرار می‌دهد.
و موزه وین آثار هنری را در غالب همان محلی که خلق شده از نظر اجتماعی و فرهنگی بررسی می‌کند و تمامی آثار هنری را در بهترین موقعیت آب‌وهوایی و جوی نگهداری می‌کند تا هیچ صدمه‌ای نبیند و مدت سالم ماندن این آثار را طولانی‌تر می‌کند.
3- موزه بریتانیا
(به انگلیسی: British Museum) یکی از عظیم‌ترین و غنی‌ترین موزه‌های جهان است که بیش از ۷ میلیون گنجینه و آثار باستانی از بسیاری از فرهنگ‌ها، قوم‌ها و کشورهای جهان را از دوران پیش از تاریخ تا زمان حال را در خود جای داده است.
موزه بریتانیا در سال ۱۷۵۳ میلادی و با مجموعه اهدایی از هانس سلون طبیعی‌دان انگلیسی، شامل دستنوشته‌ها، کتاب‌های قدیمی و آثار باستانی گردآوری شده از برخی مستعمرات وقت بریتانیا رسما تاسیس شد.
بازدید از موزه بریتانیا، مجانی است و پولی بابت بلیط و یا ورودیه دریافت نمی‌شود. اما در برخی نمایشگاه‌های ویژه، برای برخی از آثار ویژه و تخصصی که از دیگر موزه‌های معتبر جهان به امانت گرفته می‌شوند، بازدید به صورت مجانی نخواهد بود و پولی بابت بازدید از برخی نمایشگاه‌های موقتی که بصورت امانتی گردآوری شده‌اند، دریافت می‌شود.
نمایی بیرونی از درب اصلی
نمایی از دیوان کبیر در موزه بریتانیا که به نام دیوان ملکه الیزابت دوم
بخش‌های اصلی موزه بریتانیا عبارتند از
o نقاشی و تصویر
o سکه و نشان
o آثار باستانی مصر
o آسیای غربی
o یونان و روم
o قرون وسطی ودوره‌های بعد
o هنر اسلامی
o آثار باستانی شرقی
o آثار پیش از تاریخ
o آثار قوم شناختی
نمایی از منشور حقوق بشر کوروش بزرگ که در «بخش ایران باستان» موزه بریتانیا نگهداری می‌شود.
یک جلد از قدیمی‌ترین نسخه‌های موجود از کتاب قرآن که به خط کوفی نگاشته شده است. این کتاب هم‌اینک در «بخش هنر اسلامی» موزه بریتانیا قرار دارد.
تابوت‌های مومیایی خاندان سلطنتی مصر در «بخش مصر باستان» موزه بریتانیا قرار دارد.
بخش خاورمیانه موزه بریتانیا شامل اشیای باستانی بسیار پرارزشی است که از کشورهای ایران، عراق، اسرائیل و دیگر کشورهای منطقه را شامل می‌شود. گفتنی است بیش از سیزده هزار شئی باستانی ایران در موزه بریتانیا قرار دارد. از آن جمله می‌توان به منشور حقوق بشر کوروش بزرگ اشاره کرد که در بخش خاورمیانه موزه بریتانیا قرار دارد.
4-موزه لوور
(به فرانسوی: Musée du Louvre) در شهر پاریس در کشور فرانسه واقع شده است. بیش از ۳۵هزار اثر هنری در هشت بخش مختلف موزه لوور نگهداری می‌شود. موزه لوور یکی از بزرگ‌ترین موزه‌های جهان است.
موزه لوور از سال ۱۷۹۳ میلادی، تا امروزه به عنوان «موزه عمومی» فعال بوده است. تمرکز موزه لوور روی هنر، تاریخ بشر و فرهنگ است و آثار بسیاری در این زمینه‌ها در این موزه جای گرفته‌اند که از آن جمله می‌توان به لوح حمورابی، تابلوی بانوی صخره‌ها و تابلوی مونالیزا اثر لئوناردو داوینچی اشاره کرد.
نمای مشهور به ریشلیو در شب
ساختمان این موزه قبل از انقلاب کبیر فرانسه یکی از کاخ‌های سلطنتی بود،که در آن آثار باارزش هنری نگهداری می‌شد(به عنوان موزه سلطنتی) پس از انقلاب کبیر،در سال ۱۷۸۹ موزه و آثار موجود به مردم فرانسه اهدا شد و در سال ۱۷۹۳ تبدیل به موزه ملی فرانسه شد.
در مجموعه‌های مختلف این موزه آثاری از دوران پیش از تاریخ تا کنون نگهداری می‌شود، می‌توان گفت معروف ترین آثار هنری و تاریخی جهان را در این موزه نگهداری می‌کنند.این محل قبل از تبدیل به موزه یکی از کاخ‌های سلطنتی فرانسه بود. در پشت این کاخ باغ زیبایی به نام باغ تویلری وجود دارد و رو به روی باغ نیز میدان کنکورد قرار‌ گرفته است.این مکان نزدیک خیابان معروف شانز الیزه است.
قسمت اندرون شرقی موزه لوور
تابلوی مونالیزا اثر لئوناردو داوینچی، شاخص‌ترین اثر هنری در موزه لوور
تصویری از دیوارهای هخامنشی در بخش «ایران باستان» در موزه لوور
فصل سوم:
مبانی نظری طرح
تاریخچه موزه
پژوهشگران و متخصصان موزه داری ، به دنبال ریشه یابی واژه ی موزه به مبداء هلنی * بسنده کرده و تاریخ موزه و تاریخگذاری این پدیده را این گونه تعریف کرده اند :
معبد خدایان هنر شعر و موسیقی که بر فراز تپه ای در آتن قرار داشت ، نخستین موزه ای است که در تاریخ موزه ها از آن نام برده می شود و موزه آشمولین در شهر آکسفورد ، نخستین موزه ای است که آثار مشرق زمین را در خود محفوظ نگه داشته است . نخستین موزه در قاره ی آسیا ، موزه ی آرمیتاژ در لنینگراد روسیه است و اولین موزه ی ایران در سال 1295 ه . ش به نام موزه ی ملی ایران پایه گذاری و افتتاح شده است. سال 1746 م .  را در تاریخ تحول و تکامل موزه ها ، باید نقطه ی عطفی به شمار آورد؛ چرا که در این سال نویسنده ی فرانسوی ” لاخون دوسن ین ” عقاید و اندیشه های نوینی را در مورد موزه عنوان کرد که موجب تحرک و تسریع در بنیادگیری موزه ها شد .  چهار سال پس از آن به سال 1750 م . اولین موزه ی واقعی جهان در قصر لوکزامبورگ بر پا شد.
اهداف موزه
هدفهای موزه را می توان بدین صورت خلاصه کرد :
1- نگهداری آثار گذشتگان و نمایش و انتقال آنها به آیندگان .
2- ارزیابی و قیاس میان پدیدارهای تاریخی ، عملی ، فنی ، صنعتی و هنری ِ گذشته و حال.
3- ایجاد و تقویت تفاهم میان ملل و اقوام.
4- شناخت و نمایش سهم اقوال و ملل در فرهنگ و تمدن جهانی .
5- اعتلاء  و بهبود میزان دانش محصلان، دانشجویان، پژوهشگران و …  .
6- جلوگیری از انهدام فرهنگ بومی و ایجاد سدی در برابر فرهنگهای نامأنوس.
منشاء موزه ها ، خواه در گنجینه های سلطنتی یا کلیسایی ِ قرون وسطا  و یا در اطاقهای کوچک ِ حاوی اشیاء و نمونه های کمیاب که  در فاصله قرنهای شانزدهم و هجدهم میلادی  گرد آوری شده ، نهفته است.
نقش حیاتی موزه ها در جوامع بشری نقشی بدیع، ماندگار و مروج ناب ترین پدیده های فرهنگی است. موزه ها از معدود مراکز حفظ یادگاران نسل گذشته و در حقیقت فرزندان هنر و تاریخ هستند. هر یک از این اشیا در عین بی زبانی به هزار زبان سخن می گویند؛ زیرا اسناد معتبری از هنر، فرهنگ و تاریخ را ارایه می دهند.
موزه کلمه ای یونانی است که از «موزیون» به معنای مجلس فرشتگان بر گرفته شده است. به طور کلی موزه به مجموعه ای از آثار و اشیایی اطلاق می شود که در محل یا عمارتی نگه داری و به معرض نمایش گذاشته شوند .
روزنامه شرف، موزه را این گونه تعریف می کند:
” موزه به اصطلاح اهالی فرنگ عبارت است از مکان یا محلی که مخزن آثار قدیمه و اشیای بدیعه و نفایس و مستظرفات دنیاست و از هر تحفه و یادگاری که در آن مخزون و محفوظ است اهل علم و اطلاع، کسب فایدتی و کشف سری می نمایند و از احوال و اوضاع هر زمان، صنایع و حِرَف آن و رسوم آداب معموله ی حروف و عواطف آن ایام و عواطف انام با خبر می گردد. “
می توان گفت که موزه مقیاس شعور و میزان عقول و درجه افهام، اصناف وآیینه ادراک گذشتگان است. مشکلات لاینحل در اینجا حل می شود وشاهدی برای معلومات تاریخی شهود ارائه می گردد.
در یونان قدیم موزه به محلی گفته می شد که در آنجا به مطالعه صنایع و علوم می پرداختند. “ایکوم” شورای جهانی موزه ها، موزه را مؤسسه ای دایمی دانسته که اهداف مادی ندارد و در آن به روی همگان گشوده است و برای خدمت به جامعه و پیشرفت آن فعالیت می کند. هدف موزه ها، گرد آوری و نگه داری، تحقیق، انتقال و نمایش شواهد بر جای مانده از انسان و محیط زیست او به منظور بررسی، آموزش و بهره برداری معنوی است.
تعریف دیگر ، موزه را بنیادی دانسته که سه وظیفه اصلی جمع آوری، نگه داشتن و نمایش اشیاء را بر عهده دارد. این اشیاء ممکن است نمونه هایی از طبیعت و مربوط به زمین شناسی و ستاره شناسی یا زیست شناسی باشد. یا آن که آفرینش های هنری و علمی انسان را در طول تاریخ به نمایش بگذارد.اولین موزه هایی که در دنیا شکل گرفتند، هدف خاصی نداشتند و فقط اماکن و پرستشگاه های مقدس چون کلیساهای کاتولیک، معابد یونانی و پرستشگاه های بودایی در ژاپن را شامل می شدند.1
در دوره رنسانس که تحول عظیم فرهنگی هنری در اروپا (قرن پانزدهم به بعد) پدید آمد، موزه ها نیز بیشتر مورد توجه قرار گرفتند و ارزش راستین خود را باز یافتند.اوج هنری در موزه داری جهان را می توان در”موزه لوور پاریس” دید. این موزه که هم اکنون به صورت یک مرکز بزرگ پژوهشی در آمده است، بزرگترین موزه دنیا محسوب می شود.
ساختمان این موزه قبل از انقلاب کبیر فرانسه، یکی از کاخ های سلطنتی فرانسه بود که در آن آثار با ارزش هنری نگه داری می شد. پس از انقلاب کبیر فرانسه در سال( 1789 م ) این کاخ با آثارش به مردم فرانسه اهدا شد و در سال ( 1793 م ) تبدیل به موزه ملی فرانسه گردید.

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب(به صورت کاملا تصادفی و به صورت نمونه) با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود-این مطالب صرفا برای دمو می باشد

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

بخش عظیمی از آثار این موزه به دایره”هنر اسلامی” اختصاص دارد که این اشیا را وزارت آموزش و هنرهای ظریفه ی دولت فرانسه برای غنی کردن موزه از کشورهای مشرق زمین گردآوری کرده است . هیأت های مختلف فرانسوی حدود صد سال در ایران به کاوش های باستان شناسی پرداخته اند. که از جمله آنان می توان به “آندره گدار”،” ژاک دمورگان” و” مارسل دیولافوا” اشاره نمود. در سال 1889 م دمورگان به ایران آمد و به حفاری پرداخت. سپس در سال 1895 م امتیاز حفاری در ایران را از ناصرالدین شاه گرفت و بعد از آن در زمان مظفرالدین شاه آن را تمدید کرد که به موجب آن امتیاز انحصار حفاری باستان شناسی در تمام ایران به دولت فرانسه واگذار شد. در این مدت، بیشتر اشیای تاریخی و منحصر به فرد چونلوح قانون حمورابی و ….زینت بخش موزه لوور پاریس شد.
تاریخ تشکیل اولین موزه در ایران را باید در گنجینه های گرانبهایی که باستان شناسان به دست آورده اند، جستجو کرد. ایرانیان برای رهایی از آسیب بیگانگان گاهی گنجینه های گرانبهایی مانند کلوزر، کلماکره و مجموعه سفال آبگینه گرگان را درون چاه ها و حفره هایی پنهان می کردند.
اولین بار به دستور ناصرالدین شاه قاجار در داخلکاخ سلطنتی گلستان، تالاری به موزه اختصاص یافت. که سپس همین مکان با ملحقاتی غنی تر شد و به نام موزه “همایونی” گشایش یافت. روزنامه شرف در توصیف این موزه می نویسد: « طول “موزه همایونی” چهل و سه زرع و عرضاً هیجده زرع مشتمل بر بیست اتاق است. این موزه خزینه ای است مشحون به ظواهر و جواهر گرانبها و ظرایف و نفایس اشیاء آثار جلیله علمیه و مهمان حریبه قدیمه، آلات، ادوات متنوعه و مصنوعات ازمنه سابقه و نتایج خیالات حکمای بزرگوار و تماثیل و تصاویر نگارنده های بی مثل و مانند روزگار و پرده های نقاشی کار نقاش های مشهور و حاصل صناعی کارخانه های معروف و ظروف چینی بسیار و ممتاز کار چین و روسیه و انگلیس و بلور آلات، کارخانه های و نیز کارخانه های معتبر»
این موزه پس از مدتی از بین رفت. جواهرات آن به خزانه بانک ملی انتقال یافت و بعدا به موزه مجهزی تبدیل شد و سلاح های آن به موزه دانشکده افسری سپرده شد . در دوره ی مشروطه به دستور وزیر معارف صنیع الدوله دایره ای به نام اداره عتیقات بین سال های ( 1295- 1297 م) به وجود آمد که کارش سر و سامان دادن به وضع خراب حفاری های غیر مجاز بود. در همین زمان بود که موزه” ایران معارف” تأسیس شد.
این موزه در برگیرنده اشیای عتیقه، کاشی، سفال، سکه و سلاح بود که به عنوان اولین گام موثر در تاریخ موزه داری ایران به شمار می رود.
بیشترین جلوه تاریخ موزه داری ایران را در ایجادموزه ایران باستان باید جستجو کرد. این موزه با 2744 متر زیر بنا به دلیل قدمت اشیا، در زمره یکی از موزه های مادر دنیا محسوب می شود که به سال 1316 خورشیدی افتتاح گردید.
طراحی ساختمان این موزه به عهده ی “آندره گدار” فرانسوی بود و شکل ظاهری ساختمان الهام گرفته از طاق کسرای انوشیروان ساسانی است.
این موزه در برگیرنده آثار مختلفی از هزاره ششم پیش از میلاد تا دوران مختلف اسلامی است که در دو طبقه به نمایش در آمده است. آثار و اشیاء به نمایش در آمده در موزه ی آیینه، تمام نمایی از فرهنگ، هنر، آداب و رسوم، باورها و اعتقادات گذشتگان و نیاکان ماست که آن رامی توان تنها پل ارتباطی بین گذشته، حال و آینده به شمار آورد.
موزه را نبایستی مکانی دانست که در آنجا صرفا آثار تاریخی و باستانی به نمایش در می آید، بلکه تمامی نمایشگاه های هنری، علمی ، جانوری، پزشکی ، نگارخانه ها، کتابخانه ها و آرشیوها و بیشتر بناهای تاریخی به نوعی موزه هستند. هر شیء و اثر به نمایش گذاشته شده در موزه یا نمایشگاه، زبان حالی دارد و با بیننده اش ارتباط برقرار می کند به طوری که با تعمق و تفکر می توان زبان حال این آثار را دریافت و از دیدگاه های مختلف، آن را بررسی نمود.
یکی از مهمترین وظایف یک موزه برقرار کردن ارتباط فرهنگی بازدید کننده با شیء به نمایش در آمده است. در حقیقت باید کوشید تا همان ارتباط و حسی را که بین خالق یک اثر و خود اثروجود داشته به نوعی دیگر به بازدیدکنندگان منتقل نموده که البته این امری دور از دسترس نیست.
آمار نشان می دهد که در قرن نوزدهم فقط عده خاصی از موزه ها بازدید کرده اند. کنفرانس عمومی یونسکو در نهمین جلسه خود در دهلی (1956 م) تأکید نموده است که بازدید از موزه ها به ویژه برای طبقه کارگران آسان تر شود و به راه هایی که به منظور پربار شدن و غنی شدن موزه ها پیشنهاد می شود، توجه گردد.
آمار دیگر نشان داده است که کشورهایی که دارای موزه های متنوع هستند و بازدیدشان رایگان است کمتر بازدیدکننده دارند به طوری که از هر دویست نفر که به سینما می روند تنها یک نفر از موزه ها بازدیدمی کند. درانگلستان رسم بر این است که اگر مدرسه و یا هر مرکز آموزشی دیگر، زمانی را به تدریس هنر اختصاص ندهد، موزه ها این کمبود را جبران می کنند. عده ای از کارشناسان، تاسیس موزه های ویژه کودکان را که از جذابیت بیشتری برخوردار است، توصیه می کنند. در اینجا شایسته است که برای روشن دلان هم فکری شود.
موزه ها روزانه بازدید کنندگان زیادی در سنین مختلف و با فرهنگ های گوناگون دارند. اگر با موزه آرایی سنجیده و راهنمایی مناسب ارزش تاریخی و هنری هر شیء بر بیننده مشخص شود، یک شیء سفالی ساده مربوط به هزاره اول پیش از میلاد همانند یک تابلوی نقاشی معاصر، جذاب و پربیننده خواهد شد.
باید وابستگی و دلدادگی فرهنگی بین اشیا و بازدید کنندگان به وجود آورد و موزه را مانند یک مجتمع آموزشی و پژوهشی مورد استفاده همگان قرار داد به فاصله آموزش از طریق اشیا تنها بیننده را به سوی خود جذب نمی کند. بلکه هدفی بالاتر دارد و آن بالاتر بردن سطح آگاهی و دانش بازدیدگنندگان است . در سایه همین آگاهی است که غارتگران اموال فرهنگی کمتر موفق خواهند شد آثار ما را به یغما ببرند.
باید فرهنگ آموزش موزه ها را گسترش داد و پهنه ی گسترده ای را برای این کار در نظر گرفت، رسانه های گروهی و وسایل ارتباط جمعی را تشویق به معرفی ارزش تاریخی این آثار کرد و با پخش برنامه های مختلف آموزشی بر آگاهی مردم افزود وحتی با ایجاد امکانات رفاهی و تفریحی در کنار موزه ها از جمله تالار سخنرانی، سینما، تئاتر ، بوستان، شهربازی و … مردم را به سمت موزه ها کشاند.
ارتباط فرهنگی میان موزه ها یکی از مهمترین راه هایی است که به بررسی شناخت فرهنگ ها می پردازد و موزه ها را از سکون و رکود بیرون آورده و پر بار می کند. چه خوب است هر از گاهی آثار موزه های مختلف کشور نزد یکدیگر به امانت گذارده شود و این کار آنقدر ادامه یابد که به صورت چرخه تبادلات فرهنگی موزه در آید. برای نیل به دیگر اهداف موزه ها می توان کلاس های آموزشی مرتبط و در خور نوع موزه ها برگزار نمود؛ مثلا در کنار موزه های هنرهای تزئینی کلاس های تذهیب، تشعیر و کتابت، برای موزه های تاریخ و باستان شناسی کلاس های سفال گری و موزه فرش، کلاس قالی بافی و … دایر نمود.
وضعیت موزه ها بعد از انقلاب در ایران
پس ازاستقرارنظام مقدس جمهوری اسلامی ، گالریها و موزه هایی که با اهداف و شعائر اسلامی مغایرت داشتند، بدون وقفه فعالیتهای گذشته را  ادامه دادند. آن دسته از موزه ها که بی تناسب بودند یا نیاز به بازسازی داشتند، مانند کاخ مرمر، نگارستان آزادی ، آب انبار، دانشکده افسری ، پیشاهنگی ، خوی ، آبدانان ، شوش ، هفت تپه، گرگان، پاسارگاد و هرندی کرمان تعطیل شدند.
معماری موزه
هر زمان که تصمیم به ساختن موزه ای گرفته می شود- کوچک یا بزرگ – مساله اساسی ومقدماتی که باید به آن پرداخت ، انتخاب محل است ، جایی که امکانات مختلفی را دارا بوده که هر یک به سهم خود باید به دقت مورد بررسی قرار گیرد
حال باید دید که آیا این محل در وسط شهر یا خارج از آن باشد . تا 20 یا 30 سال پیش به خاطر تسحیلات رفت و آمد ، مرکز شهر ترجیح داده می شد . اما با افزایش تدریجی سرعت و استفاده از وسایط نقلیه خصوصی و عمومی وسهولت رسیدن از نقطه ای به نفطه دیگری از شهر ، چنین تشخیص داده شد که استقرار موزه در مرکز شهر دیگر چندان اهمییتی در بر نخواهد داشت .
همین امر سبب گزینشی برتر در یافتن زمینی – با قیمت ارزان – به دور از همهمه ناشی از ترافیک – مساله واقعی و رو به افزایش و هوایی با آلودگی کمتر از گرد و غبار وگازهایی که ، اگر چه سمی هم نباشند ، وجودشان هیچ خوشایند نیست ، خواهد بود.
موزه باید همیشه از همه نقاط شهر با وسایط حمل و نقل همگانی ، قابل دسترسی باشد ودر صورت امکان بتوان پیاده به آن رسید و حدالمقدور در جوار مدارس ، کالجها ، دانشگاهها و کتابخانه ها باشد.
حقیقت امر این است که همه موسسات گرفتار مسایلی مشابه هستند و از نظر طرح و نقشه نیازهای یکسانتی دارند . صلاح در این است که کلیه مسایل در طرح جامع شهر مورد توجه قرار گیرد تا اینکه هر کدام به طور جداگانه بررسی شوند .
امروزه موزه ها بیش از پیش به عنوان ( مراکز فرهنگی ) تلقی می گردند . اما باید یاد آور شد که تنها دانشجویان از آنها بازدید نمی کنند ، بلکه افرادی با زمینه های مختلف به بازدید از آنها روی می آورند و البته این در صورتی است که موزه کاملا در دسترس و در فاصله نزدیک بوده و آمدن این افراد به موزه حتی به عنوان گذراندن کمترین زمان از اوقات خویش نوعی تفریح آموزشی خواهند بود .
اگر چه هنوز پیش داوری در مخالفت با برپایی موزه ها در پارکها و باغهای عمومی وجود دارد – به بهانه این که این امر سبب پیدایش مشکلات بیشتری در دسترشی به آنها و مختل ساختن آرامش چنین مکانهایی می گردد – ، این پارکها با موزه های جدید مردم پسند تر می شوند . مکانهای یاد شده امتیازات قابل ملاحظه ای را دارا می باشند
کاهش خطر آتش سوزی مقابله نسبی در برابر گرد و غبار ، سروصدا ، لرزش ها ، تصاعد گازها از اتومبیل ها و کارخانه ها ، دود دودکش خانه ها و گرمخانه های شهر داری و گازهای گوگردی آنها که همواره برای آثار هنری زیانبار می باشند
شاخه درختان در اطراف بنای موزه به عنوان یک صافی موثر طبیعی گرد و غبار ومواد شیمیایی که مسبب آلودگی هوای شهر های مدرن صنعتی می باشند به کار می روند ، همچنین در تنظیم رطوبت هوا که نقاشی ها وآثار چوبی به آن حساسیت دارند ، موثرند . اما باید به این نکته اشاره کرد ، درختانی که بیش از اندازه به بنای موزه نزدیک می باشند مانع و یا سبب منحرف شدن نور طبیعی می گردند که نتیجه آن رنگ پریدگی و یا تغییر آثار است . لیکن این عامل کم اهمیت به شمار می آید و میتوان ان را از میان برداشت
زمین اطراف موزه را میتوان به عنوان یک بخش ضمیمه به کار گرفت و در فاصله مناسبی از موزه بخشهای تجهیزاتی و خدماتی (تولید گرما و برق ، کارگاه مرمت ، گاراژ و غیره )یا انبار ملزومات ( چوب ، پارچه ، بنزین ، روغن وغیره ) که به دلایل بسیار وجودشان در ساختمان اصلی موزه نامناسب و خطر ناک می باشد ، در آن بنا کرد

Leave a Comment